Definicja działalności gospodarczej w ustawie o VAT

Bolączką naszego systemu prawno-podatkowego jest jego przeregulowanie. Nawet jeśli wydaje nam się, iż bardziej nie można, każdego roku dochodzą kolejne przepisy mącące życie gospodarcze. W końcu stają się tak skomplikowane, że nie służą nawet władzy. Punkt ten dawno w naszym pięknym kraju przekroczyliśmy, tylko jakoś nikomu nie chciało się tego głośno powiedzieć. W końcu nie spadamy z tak spektakularnej wysokości jak Rzym ;)

Ustawa o podatku od towarów i usług ma naturalnie swoje pojęcie o tym, czym jest działalność gospodarcza. Autorzy byli nadzwyczaj twórczy i stworzyli definicję, pod którą możnaby podciągnąć większość ludzkich działań. Brzmi tak: 

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Pod tą cudowną definicję możnaby podciągnąć nawet świadczenie pracy w ramach umowy o pracę, na szczęście kolejny punkcik w art. 15 ustawy wyłącza umowy o pracę spod obowiązywania tej definicji. W praktyce niejednokrotnie powstaje ten problem, kiedy dane czynności należy podpiąć pod VAT, a kiedy to nie obowiązuje. Wydano sporo interpretacji, organy podatkowe przegrały niejeden proces (konsekwencje finansowe wiadomo kto poniesie – my). Działalnością gospodarczą w tej definicji jest wszelka działalność, w ramach której wykonywane może być każde świadczenie.

Ustawy mogłyby być napisane prościej, zamiast być interpretowane… ale nie są. Dlatego prócz suchej definicji, trzeba znać „otoczkę” danego przepisu i nauczyć się wyszukiwać jego interpretacje. Czy łatwo odgadnąć, iż powyższą definicję wielu interpretuje jako działalność odnoszącą się do aktywności wykonywanej zawodowo, w sposób profesjonalny  (cokolwiek to znaczy)? W większości stanowisk zatem czynności incydentalnie nie kwalifikują danego podmiotu do tego, że prowadzi działalność. I jest to jeden z najprostszych sposobów intepretacji tego przepisu!

Wzorem innych ustaw, ustawa o VAT określa także definicję negatywną (całe szczęście). Zgodnie z przepisem, za omawianą przed chwilą działalność gospodarczą, nie uznaje się czynności:

1) z tytułu których przychody zostały wymienione w art. 12 ust. 1-6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Aby zaoszczędzić szukania, to są: przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy; w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych; i przychody z tytułu członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną.


2) z tytułu których przychody zostały wymienione w art. 13 pkt 2-9 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeżeli z tytułu wykonania tych czynności osoby te są związane ze zlecającym wykonanie tych czynności prawnymi więzami tworzącymi stosunek prawny pomiędzy zlecającym wykonanie czynności i wykonującym zlecane czynności co do warunków wykonywania tych czynności, wynagrodzenia i odpowiedzialności zlecającego wykonanie tych czynności wobec osób trzecich.

I znów krótki wyciąg z innej ustawy: art. 13. Za przychody z działalności wykonywanej osobiście uważa się:

2) przychody z osobiście wykonywanej działalności artystycznej, literackiej, naukowej, trenerskiej, oświatowej i publicystycznej, w tym z tytułu udziału w konkursach z dziedziny nauki, kultury i sztuki oraz dziennikarstwa, jak również przychody z uprawiania sportu, stypendia sportowe przyznawane na podstawie odrębnych przepisów oraz przychody sędziów z tytułu prowadzenia zawodów sportowych;

3) przychody z działalności duchownych, osiągane z innego tytułu niż umowa o pracę;

4) przychody z działalności polskich arbitrów uczestniczących w procesach arbitrażowych z partnerami zagranicznymi;

5) przychody otrzymywane przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych lub obywatelskich, bez względu na sposób powoływania tych osób, nie wyłączając odszkodowania za utracony zarobek, z wyjątkiem przychodów, o których mowa w pkt 7;

6) przychody osób, którym organ władzy lub administracji państwowej albo samorządowej, sąd lub prokurator, na podstawie właściwych przepisów, zlecił wykonanie określonych czynności, a zwłaszcza przychody biegłych w postępowaniu sądowym, dochodzeniowym i administracyjnym oraz płatników, z zastrzeżeniem art. 14 ust. 2 pkt 10, i inkasentów należności publicznoprawnych, a także przychody z tytułu udziału w komisjach powoływanych przez organy władzy lub administracji państwowej albo samorządowej, z wyjątkiem przychodów, o których mowa w pkt 9;

7) przychody otrzymywane przez osoby, niezależnie od sposobu ich powoływania, należące do składu zarządów, rad nadzorczych, komisji lub innych organów stanowiących osób prawnych;

8) przychody z tytułu wykonywania usług, na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło, uzyskiwane wyłącznie od:

 a) osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, osoby prawnej i jej jednostki organizacyjnej oraz jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej,

b) właściciela (posiadacza) nieruchomości, w której lokale są wynajmowane, lub działającego w jego imieniu zarządcy albo administratora – jeżeli podatnik wykonuje te usługi wyłącznie dla potrzeb związanych z tą nieruchomością

- z wyjątkiem przychodów uzyskanych na podstawie umów zawieranych w ramach prowadzonej przez podatnika pozarolniczej działalności gospodarczej oraz przychodów, o których mowa w pkt 9;

9) przychody uzyskane na podstawie umów o zarządzanie przedsiębiorstwem, kontraktów menedżerskich lub umów o podobnym charakterze, w tym przychody z tego rodzaju umów zawieranych w ramach prowadzonej przez podatnika pozarolniczej działalności gospodarczej – z wyjątkiem przychodów, o których mowa w pkt 7.

W praktyce zatem zorientowanie się, kogo dotyczy definicja – i czy przypadkiem nie nas – wymaga zajrzenia do co najmniej kilku ustaw czy zapoznania się z kilkoma interpretacjami podobnych do nas przypadków. W szczególności w przypadku sprzedaży gruntów, umów cywilnoprawnych bądź innego świadczenia usług na rzecz osób z 3 grupy podatkowej, trzeba przyłożyć się do zgłębienia tematu. Jeśli popełnimy błąd, może on nas kosztować 23% naszych przychodów, bez prawa do odliczenia VATu od wydatków.

Rozważania o podatku VAT przeniosłam na nową stronę. Będą pojawiały się tam analizy związane z VAT (na razie znajdziecie podstawy, o podatku VAT), jak również omówienia nowych nadchodzących pomysłów Ministerstwa Finansów, znów, po dwóch latach, wywracającego system podatkowy VAT do góry nogami.



Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *


× osiem = 32

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

Przeczytaj poprzedni wpis:
Seo Rank Reporter – witamy kolejny przydatny dodatek

Ktoś bieglejszy ode mnie w wiadomych kwestiach, napisał wtyczkę o wielce mówiącej nazwie SEO Rank Reporter. Konfiguracja należy do dziecinnie prostych,...

Zamknij